بررسی مسائل اجتماعی ایران

بررسی مسائل اجتماعی ایران

بررسی وضعیت رفاه اجتماعی در مناطق شهری و روستایی استان های کشور در برنامه ششم توسعه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دکتری گروه اقتصاد دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران
2 کارشناس ارشد ریاضی دانشگاه سیستان و بلوچستان، ایران
چکیده
پژوهش حاضر به دنبال پاسخگویی به این سوال است که با توجه به متفاوت بودن تولید ناخالص داخلی، سطح جمعیت، بهره مندی از زیرساخت های رشد و سایر عوامل تاثیرگذار بر عدم تعادل های منطقه ای و جغرافیایی، کدامیک از استان های کشور دارای درجه رفاهی بالاتری می باشند و کدامیک سطح رفاهی کمتری دارند؟ پاسخ به این سوال می تواند از نظر علمی الگوی سیاستگذاری مناسبی در زمینه تخصیص و توزیع منابع، امکانات و فرصت ها در اختیار سیاستگذاران بخش عمومی کشور برای رفع عدم تعادل های ایجاد شده قرار دهد. در این پژوهش با استفاده از داده های درآمد- هزینه خانوار مرکز آمار طی سال های برنامه ششم توسعه (از سال 1396 تا 1400) روند تغییرات شاخص های متوسط هزینه واقعی، ضریب جینی و نهایتاً رفاه اجتماعی خانوارهای شهری و روستایی مورد بررسی و تحلیل قرار می گیرد. بر اساس نتایج، هزینه واقعی خانوار شهری و روستایی کشور  طی دوره مورد بررسی کاهش یافته است. همچنین در همین دوره، ضریب جینی خانوار شهری و روستایی نیز افزایش پیدا کرده که حکایت از بدتر شدن وضعیت توزیع درآمد دارد. در ادامه رفاه اجتماعی بر اساس شاخص سن برای مناطق شهری و روستایی کشور و استان ها محاسبه گردید. بر این اساس شاخص رفاه اجتماعی سن نیز طی این مدت کاهش قابل ملاحظه ای داشته است. بر این اساس تأکید بر تدوین برنامه جامع کاهش فقر به جای برنامه های جزیره ای با اولویت مناطق مرزی، تمرکز بر سیاست های کلان رشدگرا در کنار توانمندسازی، کنترل تورم، ایجاد اشتغال مولد، بهبود فضای کسب و کار و مهارت آموزی از جمله راهکارهای پیشنهادی است که به منظور کاهش نابرابری و ارتقای رفاه می بایست در دستور کار سیاست‌گذاران و مدیران قرار گیرد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Social Welfare in Urban and Rural Areas of the Provinces on the 6-Th Development Plan

نویسندگان English

mohammad hossein amjadi 1
marziye enhesari 2
1 , Ph.D. in Economic, University of Shahid Bahonar, Kerman.Iran.
2 M.S. Math ematics, Sistan & Bluchestan University. Sistan & Baluchestan Iran
چکیده English

The present study seeks to answer the question that due to the differences in GDP, population level, benefit of growth infrastructure and other factors affecting regional and geographical imbalances, which of the provinces has a higher degree of welfare? And which have a lower level of well-being? The scientific answer to this question can scientifically provide a suitable policy model in the field of allocation and distribution of resources, facilities and opportunities for public sector policymakers to eliminate the imbalances created. In this study, using the household income-expenditure data of the Statistics Center during the Sixth Development Plan (from 2016 to 2022), the trend of changes in the indicators of real average cost, Gini coefficient and finally social welfare of urban and rural households is examined and analyzed. . According to the results, the real cost of urban and rural households in the country has decreased during the period under review. Also in the same period, the Gini coefficient of urban and rural households has increased, which indicates that the income distribution situation is deteriorating. Then social welfare was calculated based on age index for urban and rural areas of the country and provinces. Accordingly, the social welfare index of age has also decreased significantly during this period. Emphasis on developing a comprehensive poverty reduction plan instead of island programs, focusing on macro-growth policies along with empowerment, controlling inflation, creating productive employment, improving the business environment and skills training are some of the proposed solutions to reduce inequality and Promoting welfare should be on the agenda of policymakers and managers..

کلیدواژه‌ها English

Inequality
Gini Coefficient
Sen Social Welfare Index
6-th Development Plan
Urban And Rural Areas
ابراهیمی، سعید، صادقی، سیدکمال، بهشتی، محمدباقر و رضا رنج پور (1396). برآورد شاخص‌های نابرابری شهری و روستایی استان‌های ایران طی برنامه‌های توسعه پنج ‌ساله، برنامه ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، 9(33): 200-169. doi: 10.22054/qjsd.2017.8707
تودارو، مایکل (1391). توسعه اقتصادی در جهان سوم، ترجمه غلامعلی فرجادی، تهران: انتشارات کوهسار
شهیکی تاش، محمد نبی، یغفوری، حسین و  باقر درویشی (1394). بررسی شدت عدم تعادل فضایی و منطقه ای رفاه در استان های ایران (مطالعه مقایسه ای رفاه مبتنی بر دیدگاه هاروی و اسمیت)، فصلنامه علمی - پژوهشی برنامه ریزی منطقه ای، 17، 15-30.
عربی، مصطفی، مهدی خداپرست مشهدی، (1393). مقایسة معیارهای رفاه اجتماعی، توزیع درآمد و فقر خانوارهای روستایی استان خراسان شمالی و کشور طی سال‌های 1390-1384، راهبردهای توسعه روستایی، 1(2), 35-50. doi: 10.22048/rdsj.2014.6006
علیزاده، محمد، نعمتی، غلامرضا، فطرس، محمدحسن، خداوردی سامانی، مریم، دینا کبیری،. (1401). شناسایی عوامل موثر بر رفاه اجتماعی ایران تحت نا اطمینانی : رویکرد متوسط گیری بیزی، اقتصاد باثبات، 3(1)، 61-97. doi: 10.22111/sedj.2022.40421.1156
فیتزپتریک، تونی (1381). نظریه های رفاه، ترجمه: هرمز همایون پور. تهران: موسسه عالی پژوهش تامین اجتماعی و گام نو.
قانون برنامه ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، 1395
مرکز آمار ایران، گزارش هزینه-درآمد خانوار سال های 95 تا 99.
مهدویان، سید محمدرضا و مرضیه اسفندیاری (1397). بررسی وضعیت توزیع درآمد در مناطق روستایی ایران. راهبرد توسعه، 53(14)،79-100.
Adebowale, H. A., & Chuks, E. (2020). Welfare implications of information and communication technology diffusion in sub-saharan AFRICA. Nigerian Journal of Economic and Social Studies, 62 .)3(
Hewstone, B. & strobe, w. (2001). Introduction to social psychology. Blackwell publishers, Third edition.
Kakwani, N. & Son, H. H. (2015). Income inequality and social well-being. Working Paper Series, ECINEQ WP 380, 1-55.
Malkina, M. (2017). Assessment of inter-regional convergence in the social welfare based on the a. sen function: Russian case study. Journal of Economic and Social Development, 4(1): 50-60.
Taylor, G. (2007), Ideology and Welfare. Basingstoke: Palgrave Macmillan.
World Bank. (2018). World Development Indicators. World Bank.